عمان به موافقتنامه چابهار افزوده می‌شود لایروبی نگهداری کانال دسترسی بندر بوشهر با سرعت بیشتر ادامه می یابد مدیرکل بنادر و دریانوردی استان بوشهر معارفه شد رونق بنادر کشور با توسعه دریامحور محقق می شود/ تربیت جوانان متخصص در اولویت سازمان بنادر و دریانوردی پیشرفت۹۰ درصدی عملیات لایروبی اسکله های بندر آبادان برگزاری موفق مانور همزمان مهار نشتی گاز آمونیاک و اطفائ حریق در بندر بوشهر کاربرد بویه ساخت داخل در حوضچه بندر شهید رجایی با موفقیت آزمایش شد/ طراحی و ساخت 101 فروند علائم کمک ناوبری بااتکا به توان داخلی قزاقستان خواستار افزایش همکاری ‌های بندری با ایران شد/ ایران می‌تواند هاب بزرگ ترانزیتی منطقه باشد/ امکان ترانزیت ۶ میلیون تن کالا به صورت ریلی به ایران دیدار مقامات بندری و ریلی قزاقستان با معاون بندری سازمان بنادر/ ایران هیچ محدودیتی در حوزه کانتینری ندارد/ ۲پیشنهاد ایران به هیات قزاق برای افزایش همکاری‌های بندری/ کاهش قابل توجه قیمت تمام شده ترانزیت از ایران برای قزاقستان چالش کمبود نیروی انسانی متخصص دریایی به راهکارهای اجرایی نیاز دارد/ برنامه‌ریزی برای راه‌اندازی مجدد قانون بورسیه برای رشته‌های دریایی و دریانوردی/ اشاعه فرهنگ دریایی از طریق رسانه‌ها و درج مطالب در کتاب‌‌های درسی
ایجاد شرایط متفاوت نسبت به سرزمین اصلی برای سرمایه گذاران بنادر
در تجارت خارجی یک کشور "دسترسی به دریا" نقش کلیدی ایفا می کند، نعمتی که کشور ما در شمال و جنوب از آن برخوردار است. بنادر کشور پتانسیل های بالقوه ای برای فعالیت صنایع مختلف دارند، اما بهره مندی از این نعمت خدادادی مستلزم برنامه ریزی اصولی است و بخش عمده ای از آن به تعامل مناسب با دنیا بازمی گردد تا بتوان به گونه ای درخور با کشورهای همسایه و کشورهای دورتر تبادل تجاری داشت.

در این میان با محمدقلی یوسفی؛ استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی گفت و گویی انجام دادیم و به واکاوی شرایط فعلی کشور جهت توسعه صنعتی بنادر و سواحل کشور پرداختیم. وی دراظهاراتش به نقش سازنده تعامل با دنیا در رونق اقتصادی کشور تاکید کرد و جذب سرمایه گذار داخلی و خارجی را منوط به ایجاد زیرساخت های مناسب و برقراری امنیت برای سرمایه گذاران دانست.

در ادامه مصاحبه پایگاه اطلاع رسانی سازمان بنادر و دریانوردی با محمدقلی یوسفی؛ استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی می آید:

 

مزیت وجود دریا و ساحل برای یک کشور در راستای پیشبرد اهداف کلان اقتصادی چیست؟

به طور کلی برخی استراتژی ها برای توسعه و پیشرفت یک کشور، استراتژی های بلندمدت هستند؛ یکی از این استراتژی ها استفاده از امکانات موجود کشور است. اتصال به دریا از جمله مزیت های اقتصادی و تجاری یک سرزمین محسوب می شود و تمامی حکومت ها از این پتانسیل به نحوی یکسان برخوردار نیستند، این درحالی است که خیلی از کشورها در دسته سرزمین های قفل شده تقسیم بندی می شوند که در این خصوص می توان از افغانستان، ازبکستان و تاجیکستان نام برد.

کشورهایی همچون ایران علاوه بر داشتن امکانات هوایی و زمینی به دریا نیز دسترسی دارند و می‌توانند از این پتانسیل استفاده کنند و تجارت ارزانی داشته باشند؛ چنین کشورهایی دارای امتیاز بالایی بوده و می توانند از طریق کشتی کالاهای مورد نیاز خود را وارد کرده و کالاهای تولیدی را با قیمت تمام شده پایین تر صادر کنند. باید توجه داشته باشیم که در تجارت خارجی یک کشور دسترسی به دریا نقش کلیدی ایفا می کند، علاوه بر این مسئله دیگری که باید به آن توجه داشت این است که صنایع صادرات محور نظیر پتروشیمی‌ها و صنایع وابسته به نفت و گاز و نیز صنایع آب بر باید در کنار ساحل و دریا ایجاد شوند.

وجود دریا برای یک کشور نعمتی خدادادی است و کشورهایی که از این مزیت برخوردار نیستند باید هزینه‌های هنگفتی را متحمل شوند تا بتوانند کالای مورد نیاز خود را وارد کرده و یا محصولات تولیدی خود را صادر کنند. به طورمثال کشوری که به دریا متصل نیست برای صادرات و واردات محصولات باید از مرز غیر دریایی کشوری دیگر عبور کند.

کشورهایی که به دریا راه ندارند باید برای عبور از کشوری دیگر هزینه های سنگینی را پرداخت کنند و خط راه آهن یا مسیر جاده ای آن‌ها باید از کشوری دیگر عبور کند تا بتوانند کالای خود را صادر یا وارد کند و عملا از مزیتی که در تجارت خارجی وجود دارد برخوردار نیستند. همچنین تمامی کالاها را نمی توان از طریق هوایی وارد کرد. بهترین راه برای واردات یا صادرات کالاهای حجیم مسیر دریاست و کشورهایی که از این پتانسیل برخوردار هستند کشورهایی استراتژیک به شمار می‌آیند.

 باید از بنادر خود برای توسعه اقتصادی استفاده کنیم و فعالیت‌های اقتصادی خود را در کنار سواحل و بنادر گسترش دهیم، بعضی زیر ساخت ها را به گونه ای ایجاد کنیم که مردم برای حضور در بنادر و سواحل انگیزه پیدا کنند. زمینه دستیابی به هدف مذکور این است که توسعه زیر ساخت هایی نظیر آب، برق، گاز، راه آهن، جاده، امکانات آموزشی، امکانات بهداشتی و...فرآهم شود.

 

در ارتباط با ثمرات ایجاد واحدهای تولیدی و صنعتی در بنادر و سواحل کشور توضیح دهید و بگویید چه شرایطی باید فراهم شود تا شاهد حضور صاحبان صنایع در این نقاط باشیم؟

 کشور ما از لحاظ توانایی فنی ضعیف است و صنایع ما مستهلک و از لحاظ تکنولوژی قدیمی هستند. این صنایع از دهه 40 ایجاد شده اند و تاکنون نوسازی و بهسازی نشده اند. از سوی دیگر ما شرایطی داریم که در حال حاضر به دلیل تحریم های بین المللی و مشخص نبودن سرنوشت برجام نمی توانیم در حوزه جذب سرمایه گذار خارجی آنگونه که باید و شاید عمل کنیم. ما باید توانایی های بالقوه کشور را بالفعل کنیم و برای اینکه بتوانیم به این مهم دست یابیم نیازمند وجود تکنولوژی لازم و به روز هستیم و این امکان جز از طریق همکاری با کشورهای پیشرفته صنعتی میسر نیست. در نتیجه هم برای اینکه بتوانیم از تکنولوژی مدرن استفاده کنیم و هم صنایع پیشرفته داشته باشیم نیازمند دعوت از سرمایه گذاران خارجی هستیم و چه بهتر که این سرمایه گذاران به بنادر و سواحل کشور بیایند. ما باید با اخذ سیاست تعامل سازنده با دنیا شاهد ورود سرمایه گذاران خارجی به ایران باشیم و بتوانیم توسعه صنعتی بنادر و سواحل کشور را رقم بزنیم.

ما می توانیم در کنار تجارت با کشورهای همسایه که عمدتا کشورهای کوچکی هستند شرایط را برای تجارت با کشورهای توسعه یافته صنعتی نیز فرآهم کنیم و به جای واردات کالا سازنده آن باشیم و تولید کشور را که موجب ایجاد ارزش افزوده و اشتغال زایی می شود، رونق بخشیم. زمانی که از امکانات لازم و کافی برخورداریم می توانیم در بخش های مختلف محصولات مورد نیاز کشور را تولید کنیم. چرا باید به مقوله واردات ورود کرده و چرخه اقتصادی کشور را دچار مشکل کنیم؟

 با دادن برخی امتیازات به سرمایه گذاران خارجی می توانیم تکنولوژی های لازم را به کشور وارد کنیم و با ایجاد انگیزه برای آنها صنعت کشور را متحول کرده و دانش فنی را نیز منتقل کنیم. یکی از این مزیت ها گرفتن گوی سبقت از دیگر کشورهایی است که می توانند به سرمایه گذاران خارجی تسهیلات مختلف ارائه کنند. ما باید به نحوی عمل کنیم که آنها ریسک های موجود را بپذیرند و با ورود به کشور ما سرمایه خود را پای کار آورده و از آن بهره مند شوند.

اگر قصد داریم سرمایه گذاران خارجی و داخلی را به بنادر و سواحل کشور بیاوریم حتما باید شرایط متفاوت نسبت به سرزمین اصلی برای آنها در نظر گیریم. به جای ارائه تسهیلات به تجار باید این تسهیلات به تولید کنندگان ارائه شود درغیر این صورت تصمیم اتخاذ شده به سود کشور نیست و ثروت ملی را به خارج از کشور منتقل می کند. دولتمردان باید به گونه ای تصمیم بگیرند که تولید کننده تشویق شود. فعالیت تولید کننده همانند کشت درخت در داخل کشور است اما تشویق وارد کنندگان و تجار موجب خواهد شد تا سرمایه ملی به خارج از کشور منتقل شود. تنها راهی که موجب می شود کشور از درآمدهای نفتی رها شود و بتواند پیشرفت کرده و اشتغال ایجاد کند، صنعتی شدن است و بدون ایجاد زیرساخت هایی نظیر آب، برق، گاز، راه آهن، جاده، پل و... این هدف امکان پذیر نیست.

 

توصیه می کنید چه صنایعی در نزدیکی سواحل و بنادر مشغول به فعالیت شوند؟

ما نباید برای صاحبان صنایع تعیین تکلیف کنیم. سرمایه گذاران خودشان راه را پیدا می کنند و به دنبال کار آفرینی هستند و این مسئله جزء خصلت های سرمایه گذار است که خودش موقعیت را می بیند و در صورت تشخیص مفید بودن فعالیت، تولید را آغاز می کند. در ابتدای امر کسی انتظار ندارد کلیه صنایع همزمان با یکدیگر فعالیت خود را در بنادر و سواحل آغاز کنند، اما اگر امکانات، امنیت و تسهیلات مورد نیاز واحدهای تولیدی از سوی مسئولان فراهم شود سرمایه گذار خارجی و داخلی از خود رغبت نشان داده و در این بین منفعتی دو سویه شکل می گیرد. کشور ما در حال حاضر با یک بحران سیاسی و اقتصادی در سطح بین المللی روبرو است و در وضعیت اورژانس قرار دارد، بنابراین نمی توانیم بدون در نظر گرفتن این مسائل به راحتی از جذب سرمایه گذار خارجی صحبت کنیم. در شرایط فعلی با تحریم های بین المللی مواجه هستیم و همین مساله موجب شده است تا سرمایه گذاران جهت حضور خود در ایران تامل کنند. کشور باید به سمت تنش زدایی بین المللی در حوزه سیاسی و اقتصادی پیش برود، در غیر این صورت سرمایه گذاری و پیشرفت با مشکلات عدیده ای همراه است.

 

:pushpin:وقتی هدف گذاری می کنیم که تولید کننده ای را به بندر و ساحل بیاوریم اما شرایط را برای صادرات محصول به خارج از کشور فراهم نکنیم، مطمئنا تولیدکنندگان تمایلی به این حرکت در این مسیر ندارند؛ چراکه صرفا کالای آنها در سرزمین اصلی عرضه می شود و آن ها ترجیح می دهند که در نواحی مرکزی کشور فعایت کنند و متحمل هزینه اضافی حمل و نقل نشوند. کشورهایی که صنایع مختلف را برای بازار داخلی و خارجی ایجاد می کنند، با کمک تکنولوژی های پیشرفته هزینه نهایی خود را کاهش می دهند و با این اقدام علاوه بر تولید کالای مدرن فعالیتی سودده دارند.

 

:pushpin:هیچ کالایی صادر نمی شود مگر اینکه در داخل تولید شود و هیچ تولیدی هم بدون وجود فضای کسب و کار مناسب امکان پذیر نیست. اگر قصد داریم زمینه های تولید در کشور را ایجاد کنیم باید سرمایه گذاران داخلی و خارجی را تشویق کرده تا در مناطق بندری و ساحلی کشور حضور یابند. بنادر کشور پتانسیل های بالقوه ای برای فعالیت صنایع مختلف دارند، اما بهره مندی از این نعمت خدادادی مستلزم برنامه ریزی اصولی است و بخش عمده ای از آن به تعامل مناسب با دنیا بازمی گردد.

 

:pushpin:وجود دریا برای یک کشور نعمتی خدادادی است و کشورهایی که از این مزیت برخوردار نیستند باید هزینه‌های هنگفتی را متحمل شوند تا بتوانند کالای مورد نیاز خود را وارد کرده و یا محصولات تولیدی خود را صادر کنند. به طورمثال کشوری که به دریا متصل نیست برای صادرات و واردات محصولات باید از مرز غیر دریایی کشوری دیگر عبور کند.

 

:pushpin:کشورهایی که به دریا راه ندارند باید برای عبور از کشوری دیگر هزینه های سنگینی را پرداخت کنند و خط راه آهن یا مسیر جاده ای آن‌ها باید از کشوری دیگر عبور کند تا بتوانند کالای خود را صادر یا وارد کند و عملا از مزیتی که در تجارت خارجی وجود دارد برخوردار نیستند. همچنین تمامی کالاها را نمی توان از طریق هوایی وارد کرد. بهترین راه برای واردات یا صادرات کالاهای حجیم مسیر دریاست و کشورهایی که از این پتانسیل برخوردار هستند کشورهایی استراتژیک به شمار می‌آیند.

 

حضور صنایع در نزدیکی بنادر و سواحل نسبت به نقاط مرکزی کشور جه مزیت های دارد؟

 هیچ کالایی صادر نمی شود مگر اینکه در داخل تولید شود و هیچ تولیدی هم بدون وجود فضای کسب و کار مناسب امکان پذیر نیست. اگر قصد داریم زمینه های تولید در کشور را ایجاد کنیم باید سرمایه گذاران داخلی و خارجی را تشویق کرده تا در مناطق بندری و ساحلی کشور حضور یابند. بنادر کشور پتانسیل های بالقوه ای برای فعالیت صنایع مختلف دارند، اما بهره مندی از این نعمت خدادادی مستلزم برنامه ریزی اصولی است و بخش عمده ای از آن به تعامل مناسب با دنیا بازمی گردد که بتوانیم با کشورهای همسایه و کشورهای دورتر تبادل تجاری داشته باشیم و کالای خود را صادر کنیم.

صنایعی که از قبل فعال بوده اند باید با ظرفیت کامل تولید کنند، هرچند که متاسفانه به دلیل نبود تکنولوژی های پیشرفته و تجهیزات لازم این اتفاق در حال حاضررخ نمی دهد و شاهد فعالیت واحدهای صنعتی کشور با ظرفیت ناقص هستیم. در عین حال برای تاسیس یک کارخانه جدید باید زیرساخت های مختلف فنی را ایجاد کنیم و مجوزهای لازم صادر شود. صنایع جدید بدون تکنولوژی جدید کارآمد نیستند و نباید از چنین مسئله مهمی غافل شویم. اگر قصد داریم تولید کننده ای را به بندر و ساحل بیاوریم اما شرایط را برای صادرات محصول به خارج از کشور فراهم نکنیم، مطمئنا تولیدکنندگان تمایلی به این حرکت در این مسیر ندارند؛ چراکه صرفا کالای آنها در سرزمین اصلی عرضه می شود و آن ها ترجیح می دهند که در نواحی مرکزی کشور فعایت کنند و متحمل هزینه اضافی حمل و نقل نشوند. کشورهایی که صنایع مختلف را برای بازار داخلی و خارجی ایجاد می کنند، با کمک تکنولوژی های پیشرفته هزینه نهایی خود را کاهش می دهند و با این اقدام علاوه بر تولید کالای مدرن فعالیتی سودده دارند.

 

نقش سازمان های مختلف از جمله سازمان بنادر و دریانوردی را در تسهیل شرایط صاحبان صنایع برای حضور در بنادر و سواحل کشور را در چه می دانید؟

 سازمان بنادر و دریانوردی تابع سیاست های ملی است. یکی از سازمان هایی که بیش از دیگر دستگاه ها از عدم تعامل با کشورهای دنیا متحمل ضرر می شود سازمان بنادر و دریانوردی است، در نتیجه حجم تجارت بین المللی کشور کم شده و حمل و نقل کشتی ها نیز کاهش می یابد. کشور ما پتانسیل های زیادی دارد و باید بتوانیم از ظرفیت بنادر به خوبی استفاده کنیم. اگر قرار باشد زیرساخت و شبکه های اقتصادی در بنادر و سواحل ایجاد شود باید مشکلات بین المللی خود را حل کنیم و در جهت اجرایی شدن برنامه های اقتصادی خود گام برداریم. رونق اقتصادی مقوله ای دستوری نیست و مردم و بخش خصوصی هستند که در این حوزه بیشترین نقش را ایفا می کنند. بنابراین نه تنها باید با کشورهای دنیا تعاملی دو سویه و مناسب را ایجاد کنیم بلکه باید شرایط مناسب را برای حضور مردم و بخش خصوصی فراهم نماییم در این صورت است که سازمان بنادر و دریانوردی به عنوان مرجع حاکمیتی دریایی کشور اثرگذار می تواند باشد.

 

 

 

۱۸ آذر ۱۳۹۷ ۱۴:۳۷
کد خبر : ۴۴,۶۱۷

ارسال نظرات

نام را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید