بهره برداری از ۱۲ طرح دریایی و بندری هرمزگان به ارزش ۱۴۰۰ میلیون ریال/ احداث پایانه ترانزیت و صادراتی در بندر شهید رجایی/ احداث ۱۲ پست اسکله شناور گردشگری اجرای ۹ پروژه عمرانی و توسعه ای در بنادر آبادان/ ساخت اسکله های بتنی و شناور در بنادر آبادان/ افزایش ۳ برابری ظرفیت انبارها اقدامات سازمان بنادر، در روزهای اوج شیوع ویروس کرونا قابل تقدیر است/ سازمان بنادر؛ تقویت و توسعه متوازن بنادر کوچک را پیگیری می کند/ سازمان بنادر؛ به خوبی مشارکت و حضور بخش خصوصی در پروژه های بندری را دنبال می کند ۳۰۰ هزار TEU به ظرفیت کانتینری بندر خرمشهر اضافه شد/ رشد ۷۱ درصدی بارگیری کانتینری در بندر خرمشهر/ خارج سازی ۵ فروند شناور مغروقه در اروند و یک فروند در بندر امام(ره) تا پایان سال جاری حرکت های توسعه ای و انقلابی در بنادر کشور صورت گرفته است/ هیچ نشانی از تحریم در بنادر دیده نمی شود/ بندر امام(ره)؛ به یک بندر ترانزیتی و صادراتی تبدیل شده است/ عملکرد سازمان بنادر و بندر امام(ره) در پروژه های شهر - بندر قابل تحسین است طرح های توسعه‌ای و سرمایه گذاری بندرامام(ره) در پیشکرانه، محوطه بندری و پسکرانه در دست اجراست/ ۱۷ پروژه سرمایه گذاری به ارزش ۱۶۰٠۰ میلیارد ریال در حال ساخت و ساز/پیش بینی لایروبی و تعمیق کانال دسترسی خور موسی تا دو ماه آینده/ احداث ۴ ترمینال مکانیزه غلات در بندرامام(ره)/ کاهش توقف کشتی ها از ۵ روز به ۳ روز/ در بندر امام(ره) رسوب کالا نداریم فرصت های مناسبی برای سرمایه گذاری در بنادر وجود دارد/ پیشرفت مطلوب بنادر ایران با توجه به شرایط تحریمی کشور/ ضرورت تکمیل زنجیره حمل و نقل دریایی برای حمایت از سرمایه گذاران آزاد سازی اراضی در مسیر احداث راه دسترسی بندر نوشهر به کمربندی بندر بوشهر؛ آماده پذیرش کشتی‌های ۵۰ هزار تنی است سازمان بنادر؛ با جدیت جذب سرمایه گذاری را دنبال می کند/ بنادر و پسکرانه آن؛ ویژگی های متعددی برای سرمایه گذاران دارد/ بنادر شمالی؛ طی سال های اخیر رشد خوبی داشتند
خیز ایران برای تبدیل‌شدن به مرجع حفاظت از محیط‌زیست دریایی در منطقه
  بندر ودریا | حفاظت از دریاها و جلوگیری از آلودگی آن‌ها وظیفه سنگینی را بر دوش سازمان بنادر و دریانوردی و سازمان حفاظت محیط زیست گذاشته است. سازمان حفاظت محیط زیست وظیفه پایش عملکردها و تدوین استانداردها را بر عهده دارد و سازمان بنادر و دریانوردی، به‌عنوان متولی دریایی کشور، مسئول اجرایی‌کردن استانداردها و رعایت الزامات است. بر همین اساس، سازمان بنادر و دریانوردی در این سال‌ها قدم‌هایی برای حفاظت از دریاها برداشته که این قدم‌ها منطبق با قوانین بین‌المللی حفاظت از دریاها و قوانین ملی است که سازمان حفاظت محیط زیست آن‌ها را تدوین کرده است.
عملکرد زیست‌محیطی سازمان بنادر و دریانوردی و بررسی آن، بهانه‌ای بود برای این‌که با جلیل اسلامی، معاون امور دریایی سازمان بنادر و دریانوردی، گفت‌وگویی داشته باشیم و از او درباره عملکرد این سازمان در سال‌های اخیر در حوزه حفاظت از دریاها و برنامه‌های آتی آن برای آلودگی آب دریاها بپرسیم.
به گفته او سازمان بنادر و دریانوردی در پنج سال گذشته، در راستای اجرای کنوانسیون مدیریت آب توازن، از تخلیه آب توازن کشتی‌های مشکوک به شبه‌وبا جلوگیری کرده، و فاصله حداقل 50 مایل و عمق حداقل 200 متر را برای تعویض آب توازن در نظر گرفته است. همچنین، در این مدت، گونه‌های بومی و مهاجم آبزی در بنادر پرتردد جنوبی مورد مطالعه و شناسایی قرار گرفته‌اند. 
سازمان بنادر و دریانوردی در ادامه راه حفاظت از دریاها، برنامه‌هایی را برای سال جاری و سال‌های آتی در دستور کار دارد؛ مجموعه‌ای از الزامات بین‌المللی و ملی برای جلوگیری از آلودگی آب دریاها. آن‌طور که جلیل اسلامی می‌گوید: الزام استفاده از سوخت کم‌سولفور برای شناورها، مدیریت آب توازن کشتی‌ها، سامانه‌های ردیابی لکه‌های نفتی، توسعه تجهیزات مبارزه با آلودگی نفتی، لایروبی و کنترل و بازرسی کشتی‌ها برای جلوگیری از آلودگی، بخشی از اقداماتی است که برای جلوگیری از آلودگی آب دریاها در دستور کار سازمان بنادر و دریانوردی قرار دارد. همچنین، این سازمان در زمینه ایجاد تاسیسات دریافت مواد زائد در بنادر شمالی و جنوبی کشور و آموزش و فرهنگ‌سازی برای پیشگیری از آلودگی آب دریاها اقدامات خوبی انجام داده است.  جزئیات بیشتر از اقدامات سازمان بنادر و دریانوردی در این حوزه را می‌توانید در گفت‌وگوی «بندر و دریا» با معاون امور دریایی آن بخوانید.

سازمان بنادر و دریانوردی برای حفاظت از دریاها و جلوگیری از آلودگی آن‌ها چه اقداماتی را در دستور کار دارد؟

مجموعه‌ای از الزامات بین‌المللی و ملی برای جلوگیری از آلودگی آب دریاها در دستور کار سازمان بنادر و دریانوردی قرار دارد که از این مجموعه می‌توان به الزام استفاده از سوخت کم‌سولفور (کم‌گوگرد) برای شناورها، مدیریت آب توازن کشتی‌ها، سامانه‌های ردیابی لکه‌های نفتی، توسعه تجهیزات مبارزه با آلودگی نفتی، لایروبی و کنترل و بازرسی کشتی‌ها برای جلوگیری از آلودگی اشاره کرد. همچنین، ایجاد تاسیسات دریافت مواد زائد در بنادر شمالی و جنوبی کشور و آموزش و فرهنگ‌سازی در خصوص پیشگیری از آلودگی آب دریاها، بخشی از اقدامات و برنامه‌های سازمان برای جلوگیری از آلودگی آب دریاها و محافظت از محیط زیست دریایی است.

 

آیا بخش خصوصی در این عرصه فعال است؟ و برنامه‌ای برای حضور بیشتر بخش خصوصی در دستور کار قرار دارد؟

بهره‌مندی از توان سرمایه‌گذاری بخش خصوصی ـــ اعم از داخلی و خارجی ـــ و استفاده از فناوری‌های روز در فعالیت‌های مرتبط با حفاظت از محیط زیست دریایی در برابر آلودگی‌های ناشی از فعالیت‌ کشتی‌ها و سکوها بسیار لازم و موثر است. در حال حاضر، سرمایه‌گذاری در ایجاد و اداره تسهیلات دریافت زائدات نفتی و غیرنفتی از کشتی‌ها در بنادر استان‌های جنوبی کشور به بخش خصوصی واگذار شده است، و قرارداد خدمات مشابه، در بنادر استان‌های شمالی کشور، در مراحل نهایی قرار دارد.

در راستای ایفای نقش حمایتی و با هدف حمایت از سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در فعالیت‌های مختلف دریایی، سازمان بنادر و دریانوردی نیز، به‌عنوان نهاد حاکمیتی در امور دریاها، برای ارائه تسهیلات از محل وجوه اداره‌شده، آمادگی دارد.

 

مطابق الزامات سازمان بین‌المللی دریانوردی، از ابتدای ژانویه سال ۲۰۲۰ میلادی تمامی شناور‌های در حال تردد در آب‌های بین‌‌المللی ملزم به استفاده از سوخت‌ کم‌سولفور هستند و شما هم اشاره کردید که این موضوع یکی از اقدامات سازمان بنادر و دریانوردی برای جلوگیری از آلودگی آب دریاهاست، برای این الزام چه اقداماتی در کشور انجام

شده است؟ 

سازمان بنادر و دریانوردی، در مقام مرجع دریایی و نماینده کشور در سازمان بین‌المللی دریانوردی (آیمو)، طی جلسات و هماهنگی گسترده با شرکت «ملی نفت» و دستگاه‌های ذی‌ربط، موفق شده مقدمات ارائه سوخت سنگین دریایی حاوی حداکثر 5/0 درصد گوگرد را در بنادر کشور فراهم آورد. از ابتدای سال 2020 میلادی، استفاده از سوخت با این مشخصات، بر اساس ضمیمه ششم کنوانسیون مارپل، برای تمامی کشتی‌های مشمول این کنوانسیون الزامی است.

 

یکی دیگر از اقداماتی که به آن اشاره کردید، مدیریت آب توازن کشتی‌هاست، در این مورد چه قدم‌هایی برداشته شده است؟

اجرای کامل و موثر کنوانسیون بین‌المللی مدیریت آب توازن کشتی‌ها، پیش از فرارسیدن موعد مقرر، از اولویت‌های معاونت دریایی سازمان بنادر و دریانوردی است و ضرورت دارد که دستگاه‌های مرتبط، به‌ویژه شرکت‌های کشتیرانی، برنامه‌ی اجرایی خود را برای تجهیز شناورها به سازمان بنادر و دریانوردی ارسال کنند.

 

یکی از نگرانی‌های زیست‌محیطی در دریاها، تاسیسات ثابت نفتی است. آلودگی این تاسیسات باعث می‌شود که اقدامات برای کاهش آلودگی دریاها توسط شناورها چندان به چشم نیاید، سازمان بنادر و دریانوردی،  چه برنامه‌هایی برای جلوگیری از آلودگی تاسیسات نفتی یا به‌حداقل‌رساندن و کاهش آن‌ها در دریاهای کشور دارد؟

سازمان بنادر و دریانوردی در راستای اجرای الزامات کنوانسیون بین‌المللی مارپل 78/73 و نیز ماده سوم قانون حفاظت از دریاها و رودخانه‌های قابل کشتیرانی در برابر آلودگی‌های نفتی، در سال 1393 آیین‌نامه‌ای را در خصوص الزام به وجود دفاتر ثبت وقایع نفتی برای کلیه شناورها و نفتکش‌ها و سکوها و تاسیسات نفتی (ثابت و متحرک در دریا) به تصویب هیئت وزیران رسانده است؛ مطابق این آیین‌نامه، کلیه فعالیت‌های نفتی شناورها و سکوها و تاسیسات نفتی در دریا باید ثبت و نگهداری شود. در این خصوص، سازمان بنادر و دریانوردی از طریق اعزام بازرسان خود به تاسیسات نفتی، ضمن نظارت بر تجهیزات فنی تاسیسات، کلیه سوابق و مستندات مربوطه را بررسی و کنترل می‌کند. اگرچه بنا بر الزامات ملی و بین‌المللی، تمام تاسیسات ملزم به داشتن طرح اقتضایی مقابله با آلودگی دریا نیز هستند‌. طبق آمار، در حال حاضر، عمده آلودگی‌های نفتی در منطقه از تاسیسات نفتی گزارش می‌شود. در این راستا، پیرو جلسات هماهنگی به‌عمل‌آمده، از شرکت‌های نفتی فعال خواسته شده است تا طرح‌های اقتضایی مربوطه را به‌روزرسانی کنند و انجام هماهنگی لازم را برای تصویب و اجرایی‌کردن آن‌ها در دستور کار قرار دهند. همچنین، هماهنگی‌های لازم با سازمان حفاظت محیط زیست به عمل آمده است تا نظارت‌های بیشتری برای مدیریت و کنترل بر این تاسیسات، با هدف کاهش سوانح منجر به آلودگی در آن‌ها، انجام پذیرد.

 

چشم‌انداز معاونت امور دریایی برای سال‌های آتی چیست؟ قرار است چه برنامه‌ها و اهدافی را پیگیری کنید؟

سازمان بنادر و دریانوردی درصدد است ظرف پنج سال آینده و از مجرای معاونت امور دریایی خود، به مرجع بی‌بدیل منطقه در عرصه حفاظت از محیط زیست دریایی تبدیل شود. برای رسیدن به این چشم‌انداز، ضرورت دارد که پیاده‌سازی نقش مطلوب حاکمیت در دریا از طریق استانداردهای ملی و بین‌المللی محیط زیست دریایی به‌عنوان ماموریت این معاونت تعریف شود و مولفه‌هایی ازجمله پیشگیری و مقابله با آلودگی دریا ناشی از فعالیت‌ کشتی‌ها و سکوها، ایمنی دریانوردی، جست‌وجو و نجات دریایی، عملیات‌های دریایی، کنترل و بازرسی، ثبت شناورها ذیل این ماموریت بگنجند.

اجرای الزامات، به‌روزرسانی و نوآوری در ارائه خدمات و تقویت همکاری‌ها راهبرد، معاونت امور دریایی در این خصوص است. چهار محور مهم و اساسی برای این منظور در دستور کار قرار گرفته است. اولین محور اساسی برای اجرای این راهبرد، بهبود و اطمینان از اثربخشی اجرای الزامات و مفاد کنوانسیونی است که بر الزامات و مفاد قوانین بالادستی، از قبیل کنوانسیون جلوگیری از آلودگی ناشی از کشتی‌ها (کنوانسیون مارپل)، قانون ملی حفاظت از دریاها و رودخانه‌های قابل ‌کشتیرانی در برابر آلودگی نفتی، کنوانسیون آمادگی، مقابله و همکاری در برابر آلودگی نفتی در دریا (OPRC) و پروتکل آن در خصوص آلودگی شیمیایی (OPRC-HNS)، کنوانسیون مدیریت آب توازن کشتی‌ها (BWM)، کنوانسیون نجات دریایی (سالوج)، کنوانسیون خارج‌سازی مغروقه‌ها (نایروبی) و کنوانسیون بازیافت کشتی‌ها به شیوه‌ای ایمن و مناسب محیط زیست، تمرکز دارد.

 

این مهم به همکاری‌های سیاسی و منطقه‌ای نیازمند است، برای این موضوع چه اقداماتی انجام شده است؟

ترغیب به مشارکت همگانی برای حفاظت از محیط زیست دریایی را محوری ضروری برای دستیابی به این راهبرد می‌دانیم و این دومین محور مهم در این بخش است. بدین منظور، ایجاد تعامل سازنده در سطح بین‌المللی و منطقه‌ای، از طریق تلاش برای استفاده بهینه از ظرفیت دیپلماسی در این حوزه، ارتقای همکاری‌های فنی و عملیاتی برای کاهش اثرات زیست‌محیطی فعالیت‌های دریایی، مشارکت فعال در سازمان‌های منطقه‌ای مانند دبیرخانه کنوانسیون‌های کویت و تهران، راپمی و میمک، و همکاری در تدوین طرح اقتضایی مقابله با آلودگی منطقه‌ای دریای خزر در دستورکار قرار گرفته است.

علاوه‌براین، ایجاد تعامل سازنده در سطح ملی با تمرکز بر تقویت همکاری با ذی‌نفعان غیردولتی، رفع تعارضات میان بنادر و مناطق آزاد تجاری، عقد تفاهم‌نامه‌های همکاری، حضور دستگاه‌های ذی‌ربط در رزمایش‌ها، ایجاد سازوکار اطلاع از آخرین وضعیت ارگانیسم‌ها و پاتوژن‌های موجود در آب توازن، پایش شناورهای پرخطر ورودی به بنادر، و اجرای موثر کنوانسیون لندن در بنادرِ هدف در این خصوص ضروری است.

 

اشاره کردید که چهار محور اساسی برای اجرای راهبرد آتی معاونت دریایی کشور (تبدیل‌شدن به مرجع منطقه در عرصه حفاظت از محیط زیست دریایی) مدنظر است، محور سوم چیست؟

ارتقای تسهیلات سخت‌افزاری و نرم‌افزاری حوزه پیشگیری و مقابله با آلودگی دریا سومین محور عنوان‌شده برای تحقق راهبرد آتی معاونت امور دریایی است که برنامه‌هایی از قبیل ارتقای تسهیلات نرم‌افزاری از طریق ارتقای سطح فناوری اطلاعات برای تبادل اطلاعات زیست‌محیطی، علی‌الخصوص میان کشورهای حاشیه خلیج فارس و دریای عمان، ایجاد بستر نظرسنجی خدمات زیست‌محیطی ارائه‌شده، همسان‌سازی فرایندها و ارزیابی عملکرد میان ستاد و بنادر کشور، راه‌اندازی سامانه ردیابی لکه‌های نفتی، ارتقای تسهیلات سخت‌افزاری مانند تامین تجهیزات حفاظت فردی برای عملیات‌های مقابله با آلودگی شیمیایی، تجهیز بنادر، پایانه‌ها و سکوهای استخراج و اکتشاف نفت و گاز غیرسازمانی به تجهیزات پاک‌سازی آلودگی و مقابله با آن، راه‌اندازی شناور مخصوص مقابله با آلودگی (ORV)، و تامین تجهیزات موردنیاز مراکز مقابله با آلودگی را شامل می‌شود.

 

آخرین محور تحقق این راهبرد چیست؟

آخرین محور اجرای این راهبرد در معاونت دریایی در پنج سال آینده، بهبود روند انتقال دانش و تقویت توانایی فنی مرتبط است. بدین منظور، اقداماتی از قبیل اعزام نمایندگان این بخش به دوره‌های آموزشی منطقه‌ای و بین‌المللی، حضور و مشارکت فعال در اجلاس‌های منطقه‌ای و بین‌المللی، برگزاری دوره‌های آموزشی ملی و محلی موردنیاز برای به‌روزکردن اطلاعات فنی کارکنان، آموزش کارکنان شناورهای غیرکنوانسیونی در زمینه تحویل مواد زائد شناورها، تهیه و مستندسازی شناسنامه آموزشی کارکنان، نظارت عالی بر برنامه آموزش دوره‌ای اعضا و کارکنان شناورهای مقابله با آلودگی بنادر کشور و تدوین برنامه تمرینی تناوبی کارکنان بخش مقابله با آلودگی دریا در دستور کار این معاونت و بخش‌های زیرمجموعه آن قرار گرفته است.

 

به برنامه‌های آتی این معاونت اشاره کردید، نگاهی هم به عملکرد سال‌های گذشته داشته باشیم. در پنج سال گذشته، سازمان بنادر و دریانوردی برای حفاظت از دریاها و جلوگیری از آلودگی آب دریاها چه اقداماتی انجام داده است؟

در راستای اجرای کنوانسیون مدیریت آب توازن، از تخلیه آب توازن کشتی‌های مشکوک به شبه‌وبا جلوگیری شده است؛ فاصله حداقل 50 مایل و عمق حداقل 200 متر برای تعویض آب توازن در نظر گرفته شده است؛ دستورالعمل اجرایی کنوانسیون مدیریت آب توازن کشتی‌ها تدوین شده است؛ گونه‌های بومی و مهاجم آبزی در بنادر پرتردد جنوبی مورد مطالعه و شناسایی قرار گرفته است؛19 دستگاه نمونه‌برداری از مخازن آب توازن کشتی‌ها خریداری و به بنادر کشور ارسال شده است؛ بازرسی از سامانه آب توازن کشتی‌ها با دقت و پوشش لازم صورت پذیرفته و دوره‌های آموزشی و اقدامات آماده‌سازی در این راستا اتخاذ شده است.

 

در خصوص اجرا و اعمال الزامات جلوگیری از آلودگی هوا ناشی از کشتی‌ها و کنترل میزان گوگرد موجود در سوخت‌های دریایی چه قدم‌هایی برداشته شده است؟

در این بخش، درباره‌ی اقدامات سازمان بنادر و دریانوردی در سال‌های گذشته، می‌توان به برگزاری و شرکت در بیش از 10 جلسه در سطح ملی با هدف تامین یا تولید سوخت کم‌گوگرد برای ناوگان کشور، ارائه گزارشی تخصصی توسط مدیرعامل سازمان به دفتر تشخیص مصلحت نظام، کسب موافقت وزارت نفت برای تامین بخشی از سوخت ناوگان دریایی کشور از طریق پالایشگاه شازند اراک، تحویل ماهیانه 23 هزار تن سوخت منطبق به شرکت «کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران» و شرکت «ملی نفتکش» و اعطای معافیت شش‌ماهه (از ابتدای سال 2020) به کشتی‌های ایرانی در استفاده از سوخت کم‌گوگرد در آب‌های کشور اشاره کرد.

همچنین، اقداماتی نظیر برگزاری رزمایش ملی مقابله با آلودگی دریایی در بندر امیرآباد، پیگیری تحویل موقت شناور مخصوص مقابله با آلودگی، ثبت گزارشات آلودگی نفتی و انجام هماهنگی و اقدامات لازم برای پاک‌سازی آلودگی‌ها، ترغیب و تشویق شرکت‌های کشتیرانی بزرگ به استفاده از تسهیلات دریافت زائدات موجود در بنادر کشور، برگزاری جلسات با مدیران مناطق آزاد تجاری بنادر کیش و قشم با هدف راه‌اندازی تسهیلات فرعی دریافت مواد زائد شناورها، و دریافت مواد زائد نفتی و زباله به‌صورت منظم در بنادر کشور، برخی از عملکردهای برجسته سازمان بنادر و دریانوردی،برای حفاظت از محیط زیست دریایی، در سال‌های گذشته بوده است.|

۱۱ تیر ۱۳۹۹ ۰۹:۵۷
کد خبر : ۵۰,۷۵۵

ارسال نظرات

نام را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید