کمال عبداللهی کاکرودی، معاون فنی و مهندسی اداره‌کل بنادر و دریانوردی امیرآباد:
بیش از دو هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذار بخش خصوصی داریم
 
اشاره     بندر و دریا   |   بندر امیرآباد در شرق استان مازندران واقع شده و فاصله‌ای  51 کیلومتری با ساری، مرکز  استان دارد. این منطقه ویژه اقتصادى در مسیر کریدور بین‌المللی شمال ـــ جنوب قرار گرفته و از موقعیتی خاص و استثنایی برخوردار است. بازارهاى عظیم پیرامون بندر امیرآباد، ظرفیت‌های اقتصادى و تجارى فراوانی دارد و می‌تواند نقشی مهم و تاثیرگذار در تجارت بین‌المللى ایفا کند. عملیات احداث بندر امیرآباد از سال ۱۳۷۵ در بهشهر آغاز شد و سال ۱۳۷۶ به‌عنوان منطقه‌ی ویژه اقتصادی به تصویب رسید. از ویژگی‌های متمایز بندر امیرآباد، اتصال به شبکه ریلی داخل کشور، نزدیکی به صنایع کشتی‌سازی، ایستگاه نفتی و همچنین نیروگاه برق است.
کمال عبداللهی کاکرودی، معاونت فنی و مهندسی اداره‌کل بنادر و دریانوردی امیرآباد را بر عهده دارد. او حدود 16 سال است در سمت‌های مختلف به انجام وظیفه پرداخته و هر  روز شاهد تغییرات مثبت و پیشرفت این بندر استراتژیک بوده است. او که 12 سال هم تجربه‌ی فعالیت در بندر شهیدرجایی دارد، از تجربه‌ی خود در این بندر استفاده کرده و پروژه‌های مختلفی را با همکاری دیگر مدیران در بندر امیرآباد به مرحله‌ی اجرا رسانده که رتبه‌ی این بندر را در میان بنادر کشور تا حد زیادی ارتقا داده است. با کمال عبداللهی کاکرودی به گفت‌وگو نشستیم تا از اقدامات فنی و مهندسی صورت‌گرفته در بندر امیرآباد بگوید. 

 

ابتدا از خود شما بیشتر بدانیم. چگونه به مجموعه‌ی مدیریتی بندر امیرآباد اضافه شدید؟ 

مدرک لیسانس عمران را از دانشگاه شیراز و فوق لیسانس مدیریت را از دانشگاه ساری دریافت کردم. بعد از این‌که از دانشگاه فارغ‌التحصیل شدم و از آن‌جا که بورسیه شهرداری تهران و سازمان پارک‌ها و فضای سبز بودم، به‌دلیل عدم امکان استخدام نیرو، در بهمن ۱۳۷۳ به بندر شهیدرجایی درخواست اشتغال به کار دادم و در اردیبهشت‌ ۱۳۷۴ با درخواست من به مدت شش‌ماه به‌صورت پروژه‌ای موافقت شد. در اداره تامین و نگهداری ساختمان به‌عنوان کارشناس تعمیرات شروع به کار کردم. بعد از گذشت شش‌ماه به‌عنوان کارشناس مسئول تعمیرات فعالیت کردم و پس از مدتی قرار بر این شد بخش پیمان و رسیدگی در واحد مهندسی تشکیل و شروع به فعالیت کند. تا آن زمان (سال 1374 ـــ 1375) خیلی از صورت‌وضعیت‌های قطعی پیمانکاران در تهران بررسی می‌شد، اما بنا شد بندر شهیدرجایی بخش پیمان و رسیدگی را تشکیل دهد.

اتفاق دیگری که در بندر شهیدرجایی افتاد، برگزاری مناقصات توسط واحد مهندسی عمران این بندر بود. در آن زمان امور حقوقی و قرارداد‌ها، مناقصات را برگزار می‌کرد، اما از زمانی که بخش پیمان و رسیدگی تشکیل شد، یکی از شرح وظایف آن، برگزاری مناقصات و انتخاب مشاور شد. در آن‌جا دوره‌ای به‌عنوان کارشناس پیمان و رسیدگی بودم و سپس به‌عنوان مسئول پیمان و رسیدگی فعالیت کردم. پس از چند سال فعالیت در این زمینه، به‌عنوان رئیس اداره تعمیر و نگهداری بندر شهیدرجایی انتخاب شدم.

چند سالی که در آن‌جا فعالیت کردم، لازم شد کارشناس اعتبارات واحد مهندسی بندر شهیدرجایی شوم. در یک دوره دیگر قائم‌مقام معاون مهندسی بندر شهیدرجایی شدم. پس از گذشت چند سال فعالیت، در سال ۱۳۸۵ درخواست انتقال به بنادر امیرآباد، نوشهر و انزلی دادم و پس از مدتی با درخواست من برای انتقال به بندر امیرآباد موافقت کردند. در آن‌جا در پست تکنیسین فعالیت کردم. بعد از چند ماه فعالیت، پست کارشناسی به من پیشنهاد شد و پس از مدتی اعلام کردند که می‌خواهیم از شما به‌عنوان رئیس اداره مهندسی استفاده کنیم. دو سال در این سمت فعالیت کردم و پس از آن، به‌عنوان معاون فنی و مهندسی منصوب شدم.

 

بندر امیرآباد نسبت به روزهای ابتدایی حضور و فعالیت شما، چه تغییراتی داشته است؟

در سال 1385 که به بندر‌ امیرآباد آمدم، این بندر یک بندر «بسته» به شمار می‌رفت، علی‌رغم این‌که هزار هکتار زمین داشت، اما حوزه عملیاتی آن به‌واسطه عدم وجود دیوار پیرامونی، ۱۵۰ هکتار بود. یکی از بخش‌های مهم هر بندر، محصوربودن آن است. تا سال 1385 به‌واسطه این‌که جاده‌ی ضلع جنوبی بندر ‌امیرآباد نبود و دیواری نیز وجود نداشت، اراضی محصورشده‌ی بندر، ۱۵۰ هکتار بود. از طرفی ما در یک کانکس مشغول به کار بودیم. حدود هفت پروژه در این بندر وجود داشت که متاسفانه اغلب آن‌ها یا فسخ شده یا در حال فسخ‌شدن بود؛ به‌واسطه‌ی این‌که به نظر می‌رسید تجربه اجرایی در این بندر وجود نداشت!

ما هم از تجربه بندر شهیدرجایی استفاده کردیم و پروژه‌های مختلفی را یک‌به‌یک از حالت بایکوت، نجات دادیم. در همین راستا پروژه‌های جدیدی تعریف کردیم. این پروژه‌ها با قانون جدید برگزاری مناقصه هم‌زمان بود. قانون جدید برگزاری مناقصه در سال 1383 ابلاغ شد و دستورالعمل‌ها تا سال 1385 به طول انجامید. از سال 1385 به بعد ملزم به رعایت 100 درصدی شدیم. این اتفاق باعث می‌شد آیین‌نامه معاملات سازمان که الگوی کارمان در مناقصات بود، به کنار برود و به سمت‌وسوی قانون برگزاری مناقصات برویم که داستان خاص خودش را داشت.

با تعریف پروژه‌های جدید، گام بلندی در بندر برداشته شد. محصورکردن کل اراضی بندر با تعاریف حدود سه پروژه بزرگ بود. تکمیل راه به‌واسطه عدم وجود مجوز‌های زیست‌محیطی بلاتکلیف مانده بود و در همین راستا قراردادی با مشاور مرتبط بسته شد و مجوز‌های زیست‌محیطی را برای ادامه راه گرفتیم. پروژه راه را مجددا احیا کردیم و راه ۱۲ کیلومتری ما از میدان هاشمی‌نژاد تا میان‌کاله اجرا شد، اما در این راه با مشکلی مواجه شدیم؛ ادامه راه به جایی می‌رفت که محیط زیست میان‌کاله در آن‌جا اتاقکی نداشت و مجبور بودیم برای محیط زیست، ساختمان جدیدی فراهم کنیم. مجوز‌های آن نیز صادر شد و مشکل زیست‌محیطی میان‌کاله را حل کردیم. بعد از آن، باید دیوار کشیده می‌شد. برای این کار حدود سه معارض بزرگ داشتیم و پاسگاه امیرآباد یکی از معارض‌های بزرگ بود. همچنین دو یا سه نفر از افراد خصوصی نیز در زمین‌های ما زمین داشتند که هنوز بیرون نرفته بودند. اقدامات لازم حقوقی انجام و تملک زمین از آن‌ها گرفته شد و برای پاسگاه ساختمان جدیدی با هزینه‌های بندر ساخته شد. پس از آن بندر می‌توانست دورتادور خود را دیوار بکشد. پروژه‌ای به نام دیوارکشی تعریف شد و این دیوارکشی به طول ۱۲ کیلومتر از میدان هاشمی‌نژاد به سمت دریا و شهر و باز از میان‌کاله به ضلع شمالی انجام شد، ضمن این‌که ضلع شمالی نیز به دریا به‌راحتی باز می‌شد و زمینی به طول ۱۰ کیلومتر از طول اراضی‌مان، دریا و بدون محافظ بود. دیوار حفاظت ساحلی ضلع شمالی بندر نیز در حدود چهار پروژه مختلف از غرب به شرق منتهی شد.

 

چه پروژه‌هایی را تعریف و به سرانجام رسانده‌اید؟

نقص بزرگ بندر امیرآباد که از سال 1382 تا 1385 فعال شده و نمی‌توانست عملیات چندانی داشته باشد، نداشتن برق لازم بود. از چند روش مختلف برای تامین برق بندر استفاده شد. نخستین اقدام، احداث نیروگاه در داخل بندر با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی بود. در حال حاضر امکان برق‌رسانی به میزان ۵۸ مگاوات در اراضی بندر توسط بخش خصوصی فراهم شده است. گام دوم، واگذاری زمین به شرکت برق منطقه‌ای برای احداث پست برق به دو منظور بود. در وهله نخست این‌که برق ۵۸ مگاواتی در صورتی قابلیت بهره‌برداری داشت که برق مازاد نیازش را به برق سراسری برگرداند و دوم، یک شبکه ارتباطی بین نیروگاه و پست ایجاد شود. با این دو روش، نه‌تنها مشکل برق بندر، بلکه مشکل برق منطقه نیز حل شد.

توسعه حوضچه، کار دیگری بود که باید انجام می‌دادیم. ما ۹ پست اسکله داشتیم و این پست‌ها جواب‌گوی کشتی‌ها نبود. باید حوضچه‌هایمان توسعه پیدا می‌کرد که سازمان از طریق بخش خصوصی وارد شد و سرمایه‌گذار گرفت اما موفق به اجرا نشد. مجبور شدیم از اعتبارات داخلی سازمان استفاده کنیم. اقدامات لازم برای تامین اعتبار احداث توسط بندر انجام و حوضچه دوم بندر با پنج پست اسکله ساخته شد. در آن زمان آبخور اسکله‌ها چهار متر بود اما در اسکله‌های جدید، تقریبا حدود هفت متر است. حوضچه دوم ساخته شد و تاثیر بسیار خوبی در بندر داشت.

نیاز به تجهیزات داشتیم. در راستای تکمیل تجهیزات، بخشی را با انتقال از بنادر دیگر تامین کردیم، و بخشی را هم جداگانه تهیه کردیم. یک دستگاه جرثقیل از بندر شهیدباهنر و یک دستگاه جرثقیل دیگر هم از بندر امام‌خمینی به امیرآباد منتقل کردیم. دو دستگاه جرثقیل ساخت ایران نیز با همکاری سازمان راه‌اندازی کردیم که در حال حاضر در مرحله تست است. برای احداث انبار، سیلو و محوطه‌ها از دو طریق سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و اعتبارات سازمانی اقدام کردیم.

 

ارزیابی خودتان از جذب سرمایه‌گذار در بندر امیرآباد چگونه است؟

یکی از کار‌های بزرگی که بندر امیرآباد را شاخص کرد، استفاده از سرمایه‌گذار بخش خصوصی بود. در حال حاضر به نظر می‌رسد بیش از دو هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذار بخش خصوصی داشته باشیم و شاید سرمایه‌گذاری داخلی‌مان به این حد نرسد. واردکردن بخش خصوصی برای احداث سیلو و انبار نیز کار‌ بسیار بزرگی بود که این بندر انجام داده است.

در اراضی عملیاتی، چهار انبار توسط بخش خصوصی ساخته شد و باز هم محوطه دیگری برای احداث انبار توسط بخش خصوصی مجوز گرفت. سیلوهایی نیز از سال 1385 در بندر ساخته شد و این سیلو‌ها، بندر را برای کشتی‌های ورودی مهیا کرد؛ یعنی یکی از دلایلی که بندر می‌تواند کشتی داشته باشد، داشتن مکانی برای تخلیه بار کشتی است. در یک سیلو به‌طور متوسط در هر سال باید هشت بار، بارگیری و تخلیه انجام شود. همچنین دو باب انبار ساخته و محوطه‌سازی نیز انجام شد و سپس زیرساخت‌های دیگر ازجمله احداث پست برق‌ها، شبکه‌های جدید برقی و طرح‌های ترافیکی کوتاه‌مدت و بلندمدت طراحی و اجرا شد. حدود سه مرتبه طرح جامع بندر نیز بازنگری شد که در حال حاضر طرح جامع نهایی با افق ۱۴۰۴ در سه‌ماهه‌ی چهارم سال گذشته تصویب و ابلاغ شده است.

اصلا ایجاد هر گونه زیرساختی خارج از بندر در شرح وظایف بندر وجود ندارد، اما در راستای مسئولیت‌های اجتماعی، سازمان مجوزی را به بنادر داد تا بتوانند راه‌های دسترسی به بنادر را تعریض یا احداث کنند. در همین راستا، در حدود شش مرحله مختلف از جاده رستم‌کلا به طول ۲۰ کیلومتر گرفته تا جاده‌ی ورکلا به طول ۲۵ کیلومتر تعریض شد. پیشرفت این پروژه در حدود ۶۰ درصد است. در همین راستا، در روستا‌های هم‌جوار نیز کار‌هایی انجام داده‌ایم. به‌عنوان مثال، دسترسی‌هایی به نمک‌چال و تعدادی از روستا‌ها 

ایجاد کرده‌ایم.

 

درباره‌ی طرح جامع بندر، بیشتر توضیح می‌دهید؟

در آخرین طرح جامع مصوب بندر، برای سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ پروژه‌هایی تعریف شده و همچنین برای دو سال بعد از آن نیز پروژه‌هایی تعریف شده است. در حال حاضر پروژه‌هایی را ظرف دو سال گذشته مطالعه کرده‌ایم که امسال به مناقصه خواهند رفت. ازجمله آن‌ها می‌توانم به پروژه‌ی اسکله‌ی رو ـــ روی ریلی اشاره کنم که برای اولین‌بار در کشور احداث خواهد شد. این ساختار در حاشیه دریای خزر وجود ندارد.

باشگاه ملوانان نیز از الزامات هر بندری است و باید ساخته شود که این اتفاق رخ داده است. آتش‌نشانی کوچکی وجود داشت که جواب‌گوی تغییرات کوتاه‌مدت بندر نبوده و الزاما باید ساختمان جدید آتش‌نشانی ساخته می‌شد. در حال حاضر هم پروژه‌هایی در دست اقدام است. نیاز به تعمیرات اساسی ساختمان‌های قدیم وجود دارد که شاید طول عمر زیادی نداشته باشند، اما به‌واسطه شرایط منطقه، کوچک‌بودن و همچنین بهره‌برداری، نیاز به تعمیرات اساسی دارند. تعمیرات اساسی کلیه ساختمان‌های بندر در دست اقدام است. تعمیرات اساسی محوطه‌های بندر در چند مرحله انجام شده و در حال حاضر نیز مراحل جدید آن در دست اقدام است. همچنین طرح توسعه زیرساخت‌های برقی بندر نیز به مناقصه خواهد رفت که پروژه بسیار بزرگی است. مدت‌ها به دنبال آن بودیم و خدا را شکر از سال گذشته بسیار جدی‌تر شد و امسال نیز به ثمر رسید.

اعلام و اطفای حریق از الزامات هر بندری است و دو پروژه بسیار حساسی است که مطالعات آن انجام شده و امسال به مناقصه خواهد رفت. همچنین انبار نگهداری تجهیزات مقابله با آلودگی از پروژه‌هایی است که امسال به مناقصه خواهیم فرستاد. مهم‌ترین پروژه‌ای که باید احداث شود، بحث درمانگاه است. بندر در ابتدا ۱۵۰ هکتار بوده اما در حال حاضر به بیش از هزار هکتار رسیده و تخلیه و بارگیری از ۶۰۰ هزار تن به پنج میلیون تن می‌رسد. تعداد ماشین‌هایی که قبلا وارد بندر می‌شدند، حدود ۵۰ ماشین بود اما در حال حاضر میانگین حداقل به ۵۰۰ ماشین رسیده است. الزاما باید ساختمان درمانگاه توسعه پیدا می‌کرد. بلندنظری کردیم و درباره‌ی ساختمان جدید HSE مطالعه کردیم که ان‌شاءالله به اجرا در خواهد آمد. در ساختمان درمانگاه جدید، بخش مربوط به زیست‌محیطی و ایمنی نیز گنجانده می‌شود. گازرسانی به سرمایه‌گذاران نیز از دیگر برنامه‌های در دست احداث بندر امیرآباد است.

 

برای تامین تجهیزات مورد نیاز بندر، با موانع و مشکلاتی هم روبه‌رو بوده‌اید؟

تجهیزاتی که به‌تازگی تامین شده، باید تعمیر و نگهداری می‌شد. تجهیزات ما دو نوع است؛ یا متعلق به بندر است و در اختیار اپراتور، یا این‌که متعلق به خود اپراتور است. تجهیزاتی که برای خودمان و در اختیار اپراتور‌هاست، باید توسط اپراتور نگهداری و توسط ما نظارت شود که این بخش، یکی از بخش‌های مهم محسوب می‌شود. بسیاری از تجهیزات به‌واسطه بهره‌برداری‌ها نیاز به تعمیرات اساسی دارد که بخشی از آن در تعهد بندر است.

دو بخش دیگر نیز داریم که معمولا شناخته‌شده نیست؛ بخش سواحل و بنادر. هر گونه ساخت‌وساز در حریم دریا و ساحل باید برابر قوانین بالادستی در سازمان بنادر انجام شود. بنابراین نیاز است حوزه‌ای در بنادر داشته باشیم که این ساخت‌وساز‌ها را کنترل کند. بخش دیگر نیز این است که در واحد فنی و مهندسی، بخش پیمان و رسیدگی وجود دارد. در بندر امیرآباد برگزاری مناقصه برخلاف بندر شهیدرجایی با امور حقوقی و قرارداد‌هاست، اما اسناد و مدارک از صفر تا ۹۵ درصد آن توسط واحد‌های مرتبط، به‌خصوص توسط واحد فنی، انجام می‌شود. در همین راستا، برای انتخاب مشاور، عقد قرارداد‌ با آن‌ها و مطالعات در بخش پیمان و رسیدگی و همچنین بخش کمیته‌های فنی مرتبط انجام می‌شود. رسیدگی به صورت‌وضعیت پیمانکاران و مشاوران نیز از دیگر بخش‌هایی است که در بندر امیرآباد توسط بخش پیمان و رسیدگی صورت می‌گیرد. زمانی بندر امیرآباد در میان بنادر در رتبه‌های آخر قرار داشت، اما در حال حاضر جایگاه بندر از نظر وسعت، نزدیک به وسعت شهیدرجایی، امام‌خمینی(ره) و حتی بالاتر از بنادر دیگر است و از نظر میزان تخلیه و بارگیری نیز در بخش غیر نفتی در رتبه‌های سوم و چهارم حضور داریم.

بخش دیگر، سرمایه‌گذاری است. شخصی که می‌خواهد سرمایه‌گذاری کند، تهیه‌ی نقشه‌ها، کروکی‌هایی که در بندر نیاز دارد و... مشکلات خاص خودش را دارد. ما در اداره فنی و مهندسی بخشی به نام سرمایه‌گذاری داریم. مسئولیت کنترل و نظارت بر فعالیت کلیه سرمایه‌گذاران در بندر از زمان شروع به ساخت تا زمان بهره‌برداری، با اداره فنی و مهندسی است و از زمانی که ساخته می‌شود، نگهداری آن به بخش فنی و مهندسی ارتباط دارد. |

۲۸ شهریور ۱۴۰۰ ۱۲:۵۸
کد خبر : ۵۵,۴۰۵

ارسال نظرات

نام را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید